Κλιμάκωση στην κλιμάκωση και όπου βγάλει;

Το σχέδιο απαγόρευσης της «ουδέτερης» ναυτιλίας θα μπορούσε να δημιουργήσει πρόσθετες προκλήσεις για τους διπλωμάτες των ΗΠΑ, καθώς η νηοψία είναι πράξη πολέμου κατά του κράτους σημαίας. Τα υποψήφια προς έλεγχο σκάφη μπορεί να φέρουν σημαία Κίνας, Πακιστάν ή Ινδίας, μεταξύ άλλων. Αν και είναι απίθανο να πυροδοτήσει μια κινητική σύγκρουση, μια εχθρική επιβίβαση σε ένα ουδέτερο πλοίο θα αποτελούσε παραβίαση της κυριαρχίας του κράτους σημαίας και θα είχε διπλωματικές συνέπειες.
Ο προτεινόμενος αποκλεισμός του στενού από τις ΗΠΑ θα έχει επίσης αντίκτυπο στις τιμές του πετρελαίου, που έχουν ήδη αυξηθεί λόγω του υφιστάμενου ιρανικού αποκλεισμού. Ένας διπλός αποκλεισμός που θα σταματούσε τη λίγη κίνηση που έχει απομείνει - συμπεριλαμβανομένων των δεξαμενόπλοιων του Ιράν - θα αφαιρούσε ένα έως δύο εκατομμύρια περισσότερα βαρέλια την ημέρα από την παγκόσμια αγορά (τα περισσότερα από αυτά προορίζονται για την κινεζική αγορά). Σε συνδυασμό με την αποτυχία των διαπραγματεύσεων υψηλού επιπέδου στο Ισλαμαμπάντ αυτό το Σαββατοκύριακο, αυξάνει τις πιθανότητες παρατεταμένου κλεισίματος του στενού - και θα μπορούσε να ωθήσει τις προσδοκίες για χαμηλή προσφορά πετρελαίου και υψηλότερες τιμές πετρελαίου περαιτέρω στο υπόλοιπο του 2026, υποδηλώνοντας πληθωριστικές πιέσεις και επιταχυνόμενα μέτρα δελτίου καυσίμων.

Κλιμάκωση και όπου βγάλει

Ο κλιμακούμενος αποκλεισμός από τις ΗΠΑ θα μπορούσε να ωθήσει το ιρανικό καθεστώς να απαντήσει με τη δική του κλιμάκωση. Το Ιράν διατηρεί άγνωστο αριθμό ναρκών, μη επανδρωμένων αεροσκαφών και πυραύλων, παρά τις εβδομάδες βομβαρδισμών, και έχει δείξει ότι εξακολουθεί να έχει την ικανότητα να αναλάβει δράση εναντίον πλοίων. Σε ανακοίνωσή του, το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης την Κυριακή ανέφερε ότι «κάθε στρατιωτικό σκάφος που επιχειρεί να προσεγγίσει το στενό, με οποιοδήποτε πρόσχημα, θα θεωρηθεί ότι παραβιάζει την κατάπαυση του πυρός και θα αντιμετωπίσει μια σταθερή και σοβαρή απάντηση».
Μερίδα αναλυτών υποστηρίζει ότι το Ιράν είναι απίθανο να υποχωρήσει. Πιθανότατα θα δοκιμάσει την αποφασιστικότητα των ΗΠΑ στοχεύοντας αμερικανικά ναυτικά μέσα, ενώ θα προσπαθήσει επίσης να διαταράξει την εμπορική ναυτιλία μέσω των Στενών του Ορμούζ ή να αποτρέψει εντελώς τη διέλευση των δεξαμενόπλοιων. Τέτοιες εξελίξεις είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα πυροδοτήσουν μια απότομη άνοδο στις παγκόσμιες τιμές του πετρελαίου, με κλιμακωτές επιπτώσεις στο ενεργειακό σε Ευρώπη και Ασία.

Η ανακοίνωση

Οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις ανακοίνωσαν ότι θα ξεκινήσουν τον αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ από τις 5 μ.μ. ώρα Ελλάδας τη Δευτέρα. «Οι δυνάμεις της Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ (CENTCOM) θα ξεκινήσουν την εφαρμογή αποκλεισμού όλης της θαλάσσιας κυκλοφορίας που εισέρχεται και εξέρχεται από ιρανικά λιμάνια στις 13 Απριλίου στις 10 π.μ. ET (5 μ.μ. ώρα Ελλάδας), σύμφωνα με την προεδρική διακήρυξη» ανακοίνωσαν οι ένοπλες δυνάμεις των ΗΠΑ.

Βάσει της ανακοίνωσης, «ο αποκλεισμός θα εφαρμοστεί αμερόληπτα κατά πλοίων όλων των κρατών που εισέρχονται ή εξέρχονται από ιρανικά λιμάνια και παράκτιες περιοχές, συμπεριλαμβανομένων όλων των ιρανικών λιμένων στον Αραβικό Κόλπο και στον Κόλπο του Ομάν. Οι δυνάμεις της CENTCOM δεν θα εμποδίσουν την ελευθερία ναυσιπλοΐας για τα πλοία που διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ από και προς μη ιρανικά λιμάνια».